Isa sa mga anghel noong 2011. |
Ang Dagit
Ang Dagit ay isang napakahalagang tradisyon na nasasaksihan
ng di-mabilang na mga taga-Ibaan tuwing sasapit ang Linggo ng Pagkabuhay.
Kaugnay ng pagdiriwang ng pagkabuhay ng Mahal na Hesukristo,
ito ay ginaganap pagkatapos ng Banal na Misa at prusisyon ng “Salubong” (ang
prusisyon kung saan ngsasalubong ang imahen ng Nabuhay na Hesys at ang imahen
ng Mahal Na Birhen). Walang nakatitiyak kung kailan nagsimula ang tradisyong
ito. Ngunit maaring ipalagay na ito ay kasabay ng Pagbati nang isagawa (ang
pagbati ay unang idinaos noong 1901).
Naunang Galilea na gawa sa kawayan. |
Ang Pagsasagawa Ng Dagit
Ang pang-yayaring ito ay ginaganap sa “galileya” na nakatayo
sa isang tanging lugar sa kabayanan. Noong unang panahon, ang galileya ay yariu
sa kawayan na may 40 hanggang 50 piye ang taas. Kadalasang itinatayo tio tuwing
Sabado Santo at inaalis pagkatapos maidaos ang Dagit. Ang pagpapatayong ito ay
pinangangasiwaan ng Punong Bayan. Ang yari nito ay nahahalintulad sa isang
pyramid: apat na sulok ng mga kawayan na nagtatagpo sa tuktok. Mayroon itong
tatlong bahagi: ang pinakailalim, na siyang pinakapuwang para sa imahen na
nagdaraan na kasama sa prusisyon; ang gitna, kung saan ang apat na sulok ay
kinatatayuan ng tig-iisang batang babae na nakasuot-anghel; at ang tuktok,
siyang pinagdaraanan ng batang gaganap sa Dagit. Ang batang ito na
nakasuot-anghel ay lulan sa isang salop na may mahabang tagdan.
Habang inginababa ang anghel na dadagit, inaawit naman ng
isang isang piling koro ang “Regina Coeli Laetra Aleluia” na ang ibig sabihin
ay “Reyna Ng Langit, Magpakaligaya Ka”. Kasabay din nito ang paghahagis ng mga
talutot ng bulaklak mula sa mga naghel na nakatayo sa apat na sulok ng galilea.
Pagkatapos ng awit, matatanaw na ng lahat ang pumapailanlang na anghel na dala
o taglay ang lambong na itim ng Mahal Na Birhen (ang itim na lambong o belo ay
ginagamit bilang palatandaan ng pagluluksa). Sinasabayan naman ito ng malakas
na palakpak ng lahat.
Kasalukuyang konkretong Galilea, 2011. |
Ang Galileo ay napupuno o batbat ng bulaklak na siyan
pinagkakaguluhan ng mga tao pagkatapos na maidaos ang dagit. Ito ay ayon sa
paniniwala na mayroon ang mga itong dalang swerte o biyaya. ]
Noong 1993, nagkaroon ng permanente at palagian galileya na
yari sa konkreto. Ito ay naitayo sa pamunuan ni Punong Bayan Artemio P. Chua,
sa tulong ni Armando Caringal mula sa ibayong dagat at Fr. Jinon, na noon ay
siyang Kura Paroko ng Ibaan.
Ang pangalang “galileya” ay halaw sa lugar na Galilea na
matatagpuan sa hilagang bahagi ng Israel. Ayon sa isang paniniwala, ditto
nagpakita at bumati ang Panginoong Hesus sa Kanyang Mahal na Ina matapos ang
Kanyang Muling Pagkabuhay.
Ang magandan imahen ng Birhen ng Kapayapaan at Pagtatagumpay
(ang ginagamit sa naturang prusisyon) ay pag-aari ng magkakapatid na sina
Nestor, Freddie, Onyan, at Bella Perez. Ang naturang imahen ay minana ng
kanilang mga magulang sa kanilang kamag-anak na si Isabelo Guerra, ang ama ni
Felicidad Guerra-Reyes.
Ang Paghirang Ng Gaganap Sa Dagit
Noong unang panahon, ang gumaganap sa Dagit, gayundin ang
koto na await dit ay inuusap ng namamahalang piskal ng si Francisco Perez.
Itinuloy ito ng kanyang kapatid na humnalili sa kanya nba si David Perez. Ngunit
dumating ang panahon na marami nang mga magulang ang nagpatala na kani-kanilang
mga anak na babae. Kahit pa ang mga anak nila ay kasisilang pa lamang.
Ang mga anghel, Pagdagit 2011. |
Upang magkaroon ng pantay-pantay na pagtingin sa mga
magulang, ang Historical Commission ang naatasan na magsa-ayos ng mga gawaing
pansimbahan tulad nito. Kasama ang Parish Pastoral Concil, nagbuo ng
panuntunang susundin para sa paghirang ng gaganap sa dagit. Ayon dito, ang
paghirang ay gagawin sa pamamagitan ng palabunutan. At ito ay sisimulan sa
panahong ang nakatala hanggang sa taong 2010 ay nakadagit na. (Source: Yaman Ni
Poong Santiago, Historical Commission, Parish Pastoral Council, 2004)
Ang Mga Pagbabago
Sa pagdating ni Fr. Arnel Hosena, OSJ bilang Kura Paroko, naging
matapang siya sa pagiimplementa ng mga pagbabago sa ilang mga tradisyong
nakasanayan na ng mamamayan ng Ibaan. At isa na nga rito ang pagpili ng
dadagit. Bagama’t hindi naging madali para sa mamamayan ang pagtanggap,
katulong si Fr. Rex Alday, OSJ, Ibaan Parish Pastoral Council at Historical
Commission, isinulong pa rin ang pagbabago upang mas maging patas at pantay ang
paraan ng pagpili. Ito ngayon ang sinusunod ngayong taong kasalukuyan, 2012.
Fr. Arnel Hosena, OSJ (2011) |
Isa sa labis na nakagimbal na pagbabago sa isyung ito ay ang
pagbibigay pahintulot sa mga batang lalaki na makasama sa mga pagpipilian
bilang anghel na siyang magsasagawa ng pagdagit. Ito ay dahil na rin sa
paniniwala ng mayroon ding mga anghel na lalaki ayon sa mga pangaral ng
bibliya. At pinaka-kilala ng lahat si Arkanghel.
Sa unang pagkakataon na malaman ng mga tao ang bagay na ito,
binuksan at tumanggap na ang Parish Pastoral Council at Historical Commission
ng mga aplikante para sa nasabing usapin. At tulad ng napag-kasunduan, naging
bahagi nito ang mga batang lalaki. Ganun pa man, hindi naging madali ito dahil
mayroong kwalipikasyon at alituntunin na itinakda.
Base sa katitikan ng pagpupulong ng Parish Pastoral Council, narito ang mga alituntunin na sa pagpili ng dadagit. Kasama
na rin dito ang para sa mga batang anghel.
Mag Alituntunin (Pagdagit at Pag-a-anghel)
1.
Ang batang dadagit at mag-aanghel ay kwalipikado
at nakahandang magsumite ng mga kinakailangang papeles
2.
Ang pamamaraan ng pagpili ng dadagit ay sa
pamamagitan ng bunutan, samantalang ang mga anghel ay magpapalista sa opisina
ng parokya
3.
Ang karapatan at pribelehiyo ng pagdagit ay laan
lamang sa pangalan ng batang nabunot.
Mga Kwalipikasyon
1.
Binyagan sa katoliko
2.
7-10 years old
3.
May kakayanang pisikal at espiritwal
4.
Lehitimong taga-ibaan o ang mga magulang ay taga
ibaan
5.
Ang mga magulang ay kasal sa katolikong
simbahan; hindi hiwalay o may ibang kinasama
6.
Handing gumanap ng mga gawaing may kaugnayan sa
pagsamba
Magiging pare-pareho na kasuotan ng mga anghel ngayong taon, 2012. |
Mga Papel Na Dapat Isumite Ng Magulang
1.
Baptismal Certificate ng bata
2.
Birth Certificate ng bata
3.
Marriage Contract/Certificate ng mga magulang
Sa naunang
labing-tatlo (13) na nagpalista, at sa pagsusuri ng kinauukulan, pito (7) ang
nag-kwalipika at napasama sa bunutan. Naipaliwanag at ipinagbigay-alam ito sa
lahat ng mga magulang na kanila naming malugod na tinanggap. At noong Ash
Wednesday (February 22, 2012), isinagawa ang palabunutan na sinaksihan ng mga
magulang ng bata na nagpalista, mga miyembro ng Parish Pastoral Council, at Fr.
Arnel Hosena, OSJ.
At sa unang pagkakataon, lalaki ang dadagit ngayong taon. At
ito ay si AUGUSTIN CHRISTIAN DELA PENA, na siyang nabunot. Si Agustin ay mula
Brgy. Coliat, 8-taong gulang, Grade II, at nag-aaral sa Saint Jude Science and
Technological School.
Fr. Rex Alday, OSJ (2011) |
Samantala, ang mga hindi naman nakasali sa bunutan ay
awtomatiko na magiging anghel sa araw ng pagdagit. Dahil na rin marami pa ring
mga magulang ang nagnanais na maging anghel ang kanilang anak, binuksan pa rin
ng kinauukulan ang pagpapalista ng mga bata. Isinara lamang ang pagtanggap
noong ika-15 ng Marso. Sa kabuuan, umabot sa apatnapu’t isa (41) ang mga anghel
– 24 babae at 17 lalaki. At bago dumating ang Linggo Ng Pagkabuhay, magkakaroon
o dadaan muna sa mga “spiritual activities” ang mga bata, kasama ang mga
magulang nila.
Kaugnay ng nasabing usapin, kinakailangan na apre-pareho ang
magiging kasuotan ng lahat ng anghel –mula sa kulay ng kasuotan, bulaklak sa
ulo o halo, pakpak at maging ang basket na siyang paglalagyan ng bulaklak. Ang
mga ito ay higit na ipatutupad sa mga batang babaeng anghel. Mayroon ding
sariling alituntunin ang mga batang anghel na lalaki sa bagay na ito.
Binigyang pansin din ang mga disenyo na inilalagay sa
Galilea. Kung dati, napapalibutan ito ng bulaklak na kadalasan ay puting rosas,
ngayong taon, pipilitin na tela ang siyang maging pangunahing gagamitin sa
pagdisenyo nito na aabot sa mga tao sa baba ng Galilea. Ito ay upang maiwasan
ang pagkakagulo o pag-aagawan ng mga tao sa mga puting rosas pagkatapos ng
dagit, dahil na rin sa paniniwala na mayroon itong dalang swerte. Ito na rin
ang nagiging dahilan upang mawala ang atensyon ng mga tao sa Kristong Muling
Nabuhay.
Dagdag pa dito, hindi rin itinatadhana na puting rosas ang
gagamitin. Pinapayagan ang anumang uri ng bulaklak para sa nasabing okasyon. At
tanging mga “petals” lamang nito ang siyang isasabog o ihahagis sa mga tao
matapos na makuha ng dadagit ang lambong ng Mahal Na Birhen Maria. Higit sa lahat, hindi “required” sa dadagit
ang maghanda o ang magpa-kain sa mga tao. Maari lamang itong gawin kung
mayroong kakayanan ang mga magulang.
Malalim na debosyon ng taga-Ibaan. |
Kasama si Augustin Christian Dela Pena na siyang dadagit,
narito ang pangalan ng mga bata na magsisilbing anghel sa araw ng Pagdagit sa
umaga ng Linggo Ng Pagkabuhay.
DADAGIT
Augustin Christian dela Pena
8 years old
Coliat, Ibaan, Batangas
Grade II at St. Jude
Parents:
Augusto dela Pena
Divina Gracia dela Pena
Mga Anghel
Elisha Ma. Andrea Perez Palad
11 years old
Coliat, Ibaan, Batangas
Saint James Academy, Grade V
Parents:
Melanio Palad
Lanie Perez
Maging ay basket na lalagyan ng bulaklak ay pare-pareho. |
Maridel Aguierre Semira
7 years old
Balanga, Ibaan, Batangas
Parents:
Elmer B. Semira
Isabel A. Semira
Chelzee Ann Arangilan Dalangin
7 years old
Talaibon, Ibaan, Batangas
Saint James Academy
Parents:
Rodel Aguado Dalangin
Analiza Castillo Arangilan
Ysabelle Andre Guerra Torrano
10 years old
San Agustin, Ibaan, Batangas
Saint James Academy
Parents:
Danny Bautro Torrano
Liza Escano Guerra
Prestine Diona Toreja Patena
7 years old
Talaibon, Ibaan, Batangas
Marfeben Academy
Parents: Saner F. Patena
Merlynd T. Patena
Ang hindi pa nagagayakan na Galilea, 2011. |
Angyle Magnaye Guerra
11 years old
Malainin, Ibaan, Batangas
Parents:
Meynard Baril Guerra
Nelda Magtibay Magnaye
Khainane Theriz D. Sanggalang
6 years old
Sandalan, Ibaan, Batangas
Ibaan Central School
Parents:
Felix Sanggalang
Dalisay de Castro
Maria Franchesca Eunice I. Guerra
6 years old
Parents:
Roger Guerra
Connie I. Guerra
Sofia Elaine Toreja Patena
10 years old
Poblacion, Ibaan, Batangas
Saint James Academy, Grade IV
Parents:
Saner Patena
Merlynd Toreja
Julliene Gem Cacao Comia
6 years old
Balanga, Ibaan, Batangas
Parents:
June Comia
Gemma Cacao
Maging ang labas ng kalsada ay puno ng mga deboto tuwing Dagit. |
Maxene Patricia Alexene Asuncion
8 years old
Matala, Ibaan, Batangas
Parents:
Chito Reyes
Lorna Asuncion
Jullian Kate Ditan
10 years old
Sabang, Ibaan, Batangas
Parents:
Resty Ditan
Lea Andal
Shanell Kai Papio
10 years old
Sabang, Ibaan, Batangas
Parents:
Bonifacio Papio
Analiza Berania
Lanz Cometa
8 years old
Coliat, Ibaan, Batangas
Parents:
Eugenio Cometa
Janet Torre
Arabela Grace Magtibay
6 years old
Malainin, Ibaan, Batangas
Parents:
Alfredo Magtibay Jr.
Lailanie Magtibay
Francesca Louise P. Guerra
8 years old
Parents:
Franklin Benedict T. Guerra
Pag-alay M. Pantaleon
Ang pagsikat ng araw sa umaga ng pagkabuhay, 2011. |
Nien Carmela de Castro Caringal
10 years old
Poblacion, Ibaaan, Batangas
Parents:
Federico Caringal
Claribel de Castro
Gwyneth Guerra Saez
7 years old
Lucsuhin, Ibaan, Batangas
Parents:
Wilson S. Saez
Florence R. Guerra
Carmela Kimberly Briones Roxas
9 years old
Pangao, Ibaan, Batangas
Parents:
Alex Rivero Roxas
Catherine Patena Briones
Marielle Andrea de Castro
10 years old
Pobalcion, Ibaan, Batangas
Parents:
Arman Alday de Castro
Lorna de Castro
Nawa'y maging malinis ang puso natin ngayong Semana Santa. |
Nadine Claire Andal Clarete
8 years old
Sabang, Ibaan, Batangas
Parents:
Simeon Aguila Clarete
Norma Millaris Andal Clarete
Nina (ninya) Fatima Pacriz Ong
6 years old
Balanga, Ibaan, Batangas
Parents:
Michael Giovanni Ong
Marife Pacriz
Samantha Ashley Amada Matira
9 years old
Poblacion, Ibaan, Batangas
Parents:
Joseph Baes Matira
Ruth Villar Amada
Andrew Jericko Bautista
7 years old
Calamias, Ibaan, Batangas
Parents:
Arturo Bautista
Jeanette Bautista
Lovely Ishi Reyes Reyes
7 years old
Pangao, Ibaan, Batangas
Parents:
Albert Vincent T. Reyes
Rosette Transona Reyes
Keema Alexa Palis Alday
7 years old
Pangao, Ibaan, Batangas
Parents:
Zosimo Alday
Mary Ann Palis
Rochellle Mae de Castro
Parents:
Rodel A. de Castro
Cynthia Hernandez
Nazegreg Samuel Guico Roxas
6 years old
Pangao, Ibaan, Batangas
Parents:
Sonny Boy Rivero Roxas
Lorna Mulingtapang Guico
Josef Leo R. Laruan
8 years old
Parents:
Jose Laruan
Yuly Rabino
Mark Cendrix L. Ramos
7 years old
Malainin, Ibaan, Batangas
Parents:
Ferdinand N. Ramos
Rustica A. Latag
Nathan Dale F. Ilagan
6 years old
Tulay, Ibaan, Batangas
Parents:
Danilo I. Ilagan
Lota F. Ilagan
Christian Nico M. de Torres
7 years old
Salaban I, Ibaan, Batangas
Parents:
Randy B. de Torres
Mhea Rowen A. Mangilit
Irome M. Villones
7 years old
Balanga, Ibaan, Batangas
Parents:
Romulo A. Villones
Imelda M. Villones
Symon David D. Sanggalang
8 years old
Sandalan, Ibaan, Batangas
Parents:
Felix Sanggalang
Dalisay
Xeus John E. Petallano
7 years old
Palindan, Ibaan, Batangas
Parents:
Jeson Petallano
Marina Petallano
King Alfonso Santiago Garcia
9 years old
Coliat II, Ibaan, Batangas
Parents:
Joselito Tan Garcia
Prescila Desiderio Santiago
John Lauren Torrano Yabyabin
9 years old
Matala, Ibaan, Batangas
Parents:
Sixto Yabyabin
Ruby A. Torrano
Vince Andrei T. Magsino
7 years old
Parents:
Rowen M. Magsino
Shiela A. Taleon
Christian Tisme Pallasuigui
10 years old
Parents:
Irineo Pallasuigi
Adora Tismo
Jhon Derick P. Cometa
9 years old
Coliat, Ibaan, Batangas
Parents:
Digno Cometa
Joyce Pasia
Johann Nikholas De Castro Rena
8 years old
Dayapan, Ibaan, Batangas
Parents:
Noel Corona Rena
No comments:
Post a Comment